Mijn vader bezocht ik vandaag voor de tiende keer met Allerheiligen. Mijn grootvader (langs moeders kant) ligt daar al meer dan dertig jaar.
Ik vroeg me af of ik te weinig aan haar dacht, en ook aan de anderen. Een vaag schuldgevoel. Hen op het kerkhof bezoeken doe ik ook niet vaak. Misschien schept het leven momenteel geen problemen waar zij een oplossing voor weten.
Neen, dacht ik dan, ik beeld me dat maar in. Ik denk gewoon niet zo vaak aan hen als doden, maar ze zijn levend en wel in mijn verhalen, gedachten en gesprekken. De verhalen dobberen met mij mee, kruipen over de bodem, schieten soms naar de oppervlakte.
Hoe zit dat, vroeg een collega, daar moet toch een verband zijn? Dat is er ook, maar niet één op één, en dat zei ik ook. Ik kon dat niet precies uitleggen. Dat heeft iets met liefde te maken. En weet ge: hoe dat de dingen van het hart gebeuren, ge kunt gij daar niet aan uit.